Akademisyen Dr. Altay Atlı, CRI Türk’te Samet Demir’in hazırlayıp sunduğu “Ekonomi Basını” programına konuk oldu. Atlı, Çin’in başlattığı dijital yuan (e-CYN) sürecini değerlendirdi.

Çin’in dijital yuan uygulamasında yeni bir aşamaya geçildiğini ifade eden Altay Atlı, Çin Merkez Bankası tarafından uygulamanın yeni bir aşamasının başlatıldığını belirtti.

Dijital yuanın kullanılması için bir mobil uygulama geliştirildiğini kaydeden Atlı’nın açıklamalarından öne çıkanlar şöyle:

“Akıllı cihazlara bu mobil uygulama indirilerek dijital yuan kullanılacak. Hem alışverişlerde hem de diğer işlemlerde kullanılabilecekler. Bu aslında yeni bir gelişme değil, Çin Merkez Bankası’nın 10 yıldır bu konuda çabaları vardı. Son 5 yıldır da bu artık hayata geçiriliyordu. 2018’den beri bu adım adım hayata geçirilmeye başlamıştı. 2020’de denemelerin başladığını görmüştük, artık insanlar da bunu kullanabilecekler.

Dijital yunanın amacı nakit yerine geçmesi, nakit kullanımı Çin’de giderek azalmıştı. Çin’de Alibaba’nın Ali Pay ya da Wechat’in Wechat Pay üzerinden dijital ödemelere geçilmişti şimdi resmi olarak da Merkez Bankası’nın uygulaması ile nakit yerine buna geçildi. Nakit olarak yapılan işlemlerin dijitale geçilmesi birinci amaç. Merkez Bankası’nın açıklamasına göre böylece yolsuzluk, kumar gibi illegal konularla mücadelede önemli fayda sağlanacak.

WECHAT PAY VE ALİ PAY İLE UYUMLU

Çin’in kripto paralarla ilgili birtakım düzenlemeler getirdiğini görmüştük. Çin’in dijital yuanı bunların yükselişine karşı da bir önlem olarak ortaya çıktı diyebiliriz. Kriptolar resmi değil, bir merkezden yönetilmiyor, bunlara alternatif olarak dijital bir para birimi de getirilmiş oldu. Mobil ödemelerin yapıldığı platformlar da dijital yuana uyumlu hale geliyor. Şu anda Wechat Pay’i 1,2 milyar insan kullanıyor. Ali Pay’i de 700 milyon kadar kişi kullanıyor bunlar zaten çok yaygınlar, bunların dijital yuan ile uyumlu hale gelmesi de önemli. Şu ana kadar 150 milyon Çinli dijital yuan hesabı açmış durumda. Mobil uygulama ile birlikte bu rakamın hızlı bir biçimde artması ve diğer uygulamaların rakamlarına doğru hareket etmesini öngörebiliriz.

OLİMPİYAT BÖLGESİNDE KULLANILABİLECEK

Bu pilot uygulama ve bütün Çin’de geçerli değil. Shenzhen, Suzhou, Xiongan, Chengdu, Shanghai, Hainan, Changsha, Xian, Qingdao, Dalian gibi kentlerde bu pilot uygulama var ve mobil uygulama buralarda kullanılacak. Beijing Kış Olimpiyatları’na gidenler, burada alışveriş yapanlar da dijital yuanı kullanabilecek. Çin yeni yılı ile birlikte tatil dönemi başlıyor, bu dönemde de dijital yuanın kullanımının artacağını söylemek mümkün.”