İzmir’in Dikili ilçesinde 14 bin yıl öncesine ait insan izlerinin bulunduğu mağaranın “avcılık toplayıcılık” döneminden Roma Dönemi’ne değin kullanıldığı tespit edildi.

Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü izniyle Bergama Müzesi başkanlığında Türkiye’nin çeşitli üniversitelerinden bilim insanları ile yabancı arkeologların Dikili ilçesindeki Ballı Kaya mevkisinde keşfettiği mağara 14 bin yıl önceye kapı araladı.

Kurtarma kazılarının 2021 yılı sonbahar aylarında yapıldığı “anıtsal mağarada” bulunan Geç Yontma Taş Devri’ne (Epipaleolitik) ait insan kemikleri ve aletler koruma altına alındı.

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) Marmara Araştırma Merkezi (MAM) tarafından yapılan Karbon 14 ile yaş tayini analizinde, buluntuların yaklaşık 14 bin yıl öncesine ait olduğu tespit edildi.

Kültür ve Turizm Bakanlığı Bergama Müze Müdürlüğü, Ankara, Celal Bayar ve Sinop üniversitelerinden akademisyenler ve Alman Arkeoloji Enstitüsü uzmanları “Batı Anadolu’daki en eski insan izleri” olarak değerlendirilen buluntulara ilişkin ilk çalışmalarını yaptı.

Anıtsal özelliğe sahip mağaranın insanlığın avcılık toplayıcılık döneminden itibaren mevsimsel olarak kullanım gördüğü, bu kullanımın da Roma Dönemi’ne kadar kesintisiz sürdüğü belirlendi.

Bulunan aletlerden mağaranın Epipaleolitik dönemde “üretim alanı” olarak kullanılmış olabileceği, daha sonra da Kibele adanmış bir kült merkezi olarak ziyaret edildiği tahmin ediliyor.

BATI ANADOLU İÇİN TARIHSEL KEŞİF

Bergama Müzesi Müdürü Nilgün Ustura, kolektif bir çalışmayla Batı Anadolu’daki ilk insan izlerinin bulunduğu bir mağaraya ulaşmanın mutluluğunu yaşadıklarını, bu keşfin tüm arkeoloji dünyasını heyecanlandırdığını söyledi.

Ustura, 2020 yılında Ballı Kaya bölgesinde kaçak kazı yapıldığını tespit ettiklerini ve alanda temizlik çalışması başlattıklarını kaydederek, “Arkeolojik veriler bize buranın çok daha erken tarihte kullanıldığını gösterdi. Bu durum bizi çok heyecanlandırdı. Bölgede kurtarma kazısı yaptık. Türk ve yabancı bilim insanlarının katıldığı kolektif bir çalışmaydı. Buluntular üstünde TÜBİTAK’ta yapılan Karbon 14 analizi, bize mağaranın 14 bin yıl önce insanlar tarafından kullanıldığını gösterdi.” dedi.

Anadolu’nun farklı noktalarında Neolitik Dönem’e ait buluntu yerlerine rastlandığını hatırlatan Ustura, “Batı Anadolu’da ilk kez 14 bin yıl önce yani Geç Yontma Taş Devri’ne ait çok önemli bir kullanım alanı bizi karşıladı.” diye konuştu.