CRI Türk Dış Haberler Servisi

Ukrayna krizinin ardından Asya’nın önde gelen üç ülkesi Çin, Pakistan ve Hindistan’ın yaptırım karşıtı siyaseti küresel düzlemde yeni bir denklemi beraberinde getirebilir. Çin Devlet Konseyi Üyesi ve Dışişleri Bakanı Wang Yi, cuma günü Hindistan’a yaptığı ziyarette bölge ülkelerinin bağımsız bir dış politika ile yakınlaşabileceğini vurguladı.

Çin ve Hindistan arasında 2020 yılında meydana gelen sınır çatışmasının ardından Delhi’yi ilk kez ziyaret eden Wang Yi, Hindistan Dışişleri Bakanı Surahmanyam Jaishankar ve Ulusal Güvenlik Danışmanı Ajit Doval ile bir araya geldi. Wang Yi, Doval ile yaptığı görüşmeden Çin’in Asya’da tek kutuplu bir düzen istemediği aksine Hindistan’ın rolüne saygı duyduğunu belirterek “Çin-Hindistan artı” modeline vurgu yaptı. Çin’in Kuzey Asya’da kapsayıcı bir yakınlaşmaya ihtiyacı olduğunu belirtti.

Çin’in üst düzey diplomatı ayrıca, iki ülke arasındaki ilişkilerin sadece bölge için değil küresel sorunların çözümünde de etkili olacağını söyleyerek küresel yönetişimin “Asya Çağı”na girdiğini ilan etti. Wang Yi, “Dünya yeni bir türbülans ve değişim çağına girerken Çin ve Hindistan iletişim ve koordinasyonu güçlendirmeli, gelişmekte olan ülkelerin meşru ve ortak çıkarlarını korumalı, küresel barış ve istikrarın teşvikine katkıda bulunmalı.” ifadelerini kullandı.

GÖZLER BRICS VE ŞİÖ ZİRVELERİNDE

Çin Devlet Konseyi ve Dışişleri Bakanı Wang Yi’nin küresel düzlemde Asya Çağı’nın başlatacak platformların başında ise Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika’nın yer aldığı BRICS ve Shanghai İş Birliği Örgütü (ŞİÖ) geliyor. Zira Çin’in gelecek dönem BRICS, Hindistan’ın da ŞİÖ ile G20 zirvelerine yapacağı ev sahipliği yeni inisiyatiflerin alınması ile sonuçlanabilir.

Hem Çin’in hem de Hindistan’ın Rusya ile sahip olduğu yakın ilişkilere vurgu yapan Tsinghua Üniversitesi Ulusal Strateji Enstitüsü’nden Qian Feng, Global Times gazetesine verdiği demeçte şu değerlendirmelerde bulundu:

“Hindistan, Rusya ile normal ilişkiler geliştiren tek ülke değil. Çin ve Hindistan Ukrayna krizinde ara buluculuk rolü oynayarak ve Afganistan’daki insani krizin çözümüne işaret ederek sınır hattındaki ihtilaflarla yıpranan karşılıklı siyasi güvenlerini geliştirebilirler.” değerlendirmesinde bulundu.

SINIR ANLAŞMAZLIKLARI GÖLGE DÜŞÜRMEMELİ

Taraflar arasında 3 saati bulan görüşmede ayrıca sınır hattındaki anlaşmazlıklar ve çözüm yolu da gündeme geldi. Sınır hattındaki anlaşmazlıkların ikili ilişkilerin tümünü etkileyecek şekilde ele alınmaması gerektiğinin altını çizen “Çin ve Hindistan birbirini tüketmek ya da dışlamak yerine desteklemelidir. İki taraf farklılıkları kontrol ederek yönetmeli ve ikili ilişkilerin gelişimini kolaylaştırmalıdır.” diye konuştu. Wang Yi, tarafların atması gereken üç adımı ilişkileri uzun vadeli bir vizyonla ele almak, kalkınmada kazan-kazan mantığını benimsemek ve çok taraflı süreçlerde yapıcı bir pozisyon almak olarak sıraladı.