Aydınlık gazetesi Ankara temsilcisi İsmet Özçelik, CRI Türk’te Tuğçe Akkaş’ın hazırlayıp sunduğu “Güne Başlarken” programına konuk oldu. Özçelik, iç ve dış politikadaki son gelişmeleri değerlendirdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Balkanlara yaptığı ziyaretin ardından yaptığı açıklamalara değinen Özçelik, “Erdoğan’ın açıklamalarında dört konu önemliydi. Afganistan, S-400, İsrail ile ilişkiler ve Ermenistan ile ilişkiler.” dedi.

ERDOĞAN AFGANİSTAN’DA KURULACAK OLAN GENİŞ TABANLI HÜKÜMETE DİKKAT ÇEKTİ

Erdoğan’ın Afganistan ile ilgili değerlendirmelerinin ilginç olduğunu söyleyen Özçelik’in açıklamalarından öne çıkanlar şöyle:

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Taliban’ın Afganistan’ın kuzeyine çok ciddi hasarlar verdiğini ve bir Türk dostu olan Raşid Dostum tehdit altında olduğunu dile getirdi. Burası dikkatimi çekti. Öte yandan Afganistan ile ilişkilerin geliştirme konusu daha çok öne çıktı. Afganistan’da kurulacak olan geniş tabanlı hükümete vurgu yaptı ve Afganistan’ın hızlı bir şekilde toparlanmasından yana olduklarını söyledi. Asya ülkeleri de bunu istiyor. Asya ülkeleri Afganistan’ın bir istikrarsızlık bölgesi değil, bir istikrar bölgesi olmasını istiyor.

Türkiye’de ve dünyada bazı çevreler tarafından Taliban ile görüşülmemesi kampanyası yürütülüyor. Erdoğan buna karşı çıktı. ‘Bir defa aynı masada oturmadan çözüm üretmezsiniz.’ dedi ki, bu da Taliban ile görüşmelerin süreceği şeklinde algılandı. Erdoğan, ‘Taliban’ın kadınlara bakış açısı 20 yıl öncesi gibi olamayacaktır.’ diye konuştu.

ERDOĞAN’DAN ABD’YE DEAŞ SİTEMİ

Erdoğan’ın Amerika Birleşik Devletleri’ne (ABD) sitemi vardı. ‘ABD, DEAŞ’ı bitirmemiştir. DEAŞ’a karşı da öyle ciddi bir mücadele vermemiştir.’ dedi. Bu çok önemliydi. Çünkü ABD, nereye giderse DEAŞ ile mücadele için gittiğini söylerken Erdoğan, DEAŞ’la en ciddi mücadeleyi Türkiye’nin yürüttüğünü belirtti. Bu anlamda Erdoğan’ın DEAŞ ile ilgili açıklamaları da önemliydi.

Ermenistan Başbakanı Paşinyan, Kafkaslarda iş birliği konusunda olumlu açıklamalar yapmıştı. Erdoğan bu konuda sıcak. Bölgede demir yollarının ve otoyolların yapılması gerekiyor. Bu yollar, gönülleri de birbirine bağlayacaktır. Böyle bir adımın atılmasıyla da bölgedeki sıkıntıları aşmış oluruz, diye düşündük. Sayın Putin’le bunları görüştüğümüzde mutabık kaldık.’ ifadelerini kullandı.  Yani bu da Ermenistan meselesinde önümüzdeki dönemde gerilim değil, iş birliğinin öne çıkacağının işareti.

Erdoğan S-400’ün ikinci paketinin alımında hiçbir endişe olmadığını ve Rusya ile görüşmelere devam ettiklerini kaydetti. Erdoğan, ‘Hatta daha değişik bir alternatifi söyleyeyim. Mesela bu yangınlarda onlardan gelen Ilyushin uçaklarını kullandık. Son telefon konuşmamızda da bu konuyu görüştük. Rusya seyahatimde de bütün bunların hepsini tekrar ele alacağız.” dedi. Erdoğan, Türk-Rus ilişkilerinin daha da gelişeceğini vurguladı ki, bu ABD’nin en çok rahatsız olduğu konularından biri.

ABD’NİN AFGANİSTAN’DAKİ BÜYÜKELÇİLİĞİ 1 EYLÜL’DEN İTİBAREN KAPANIYOR

Erdoğan, İsrail ile ilişkilerin iyileştirilmesiyle ilgili olarak da “Biz İsrail ile ilgili durumları zaten Sayın Cumhurbaşkanı’yla görüşerek gözden geçirmiş bulunuyoruz. Yeter ki, başbakan ve diğer bakanlarda bir sıkıntı olmasın.’ açıklamasını yaptı. Yani ‘Cumhurbaşkanı ile ana konularda anlaştık. Umarım hükümet de aynı noktada olur.’ dedi.

Biden, Afganistan’daki saldırılara ilişkin yaptığı açıklamalar sonrası herkes ‘Saldırı olacağını biliyordun da neden önlemini almadın?’ diye sordu. Taliban’ın açıklaması da önemli. Taliban ‘ABD’ye burada saldırlar geçekleştirdin. Ancak bu saldırlar için benden izin alman gerekir.’ dedi. Afganistan’daki yeni yönetim ABD’yi kınadı. Öte yandan ABD’nin Afganistan’daki büyükelçiliği 1 Eylül’den itibaren kapanıyor. Bu da yeni bir durum. ABD çekiliyordu ama her şeyi ile çekiliyor yani.

Kabil Havalimanı’nın işletilmesi konusunda Taliban ile Türkiye ve Katar’ın uzlaştığı konusunda bölgedeki internet siteleri haberler yayınladılar. Eğer böyle bir şey olursa Ankara’nın Taliban’ı resmi olarak tanıması anlamına gelir.

Irak Cumhurbaşkanı Berham Salih’ın, ‘Yakın zamanda Beşar Esad’la görüştüm. Siyasi çözüm üzerine genel mutabakata vardık’ açıklaması son derece önemli. Salih, yeni bir hareketlikten bahsediyor ve ‘Suriye’ye istikrar gelemden bölgede hiçbirimizin istikrarı yakalaması mümkün gözükmüyor.’ diyor. Irak’ın istikrarı Suriye’nin istikrarı, Suriye’nin istikrarı aynı zamda Irak’ın istikrarı anlamına geliyor. Irak ile Suriye arasındaki ilişkilerin bu şekilde dostane ve uyumlu şekilde gerçekleşmesi bölge sorunlarının bölge ülkeleriyle çözülmesi anlamında önemli bir gelişme.”